close

  • Polsce – służyć, Europę – tworzyć, Świat – rozumieć
  • CHARAKTERYSTYKA GOSPODARCZA LIBII

  •  

    Tło historyczne

    Obecna Libia zajmuje trzy odrębne krainy historyczne: Trypolitanię, Cyrenajkę i Fazzan. Od połowy XVI w. tereny północnej Libii (Trypolitania i Cyrenajka) należały do imperium osmańskiego. W Fazzanie wpływy tureckie nasiliły się w XVIII w. W wyniku wojny włosko-tureckiej z lat 1911-1912, terytoria libijskie przeszły pod panowanie Włochów. W 1911 roku Włosi wyparli Turków z okolic Trypolisu i doprowadzili do zjednoczenia wszystkich trzech krain tworząc kolonię o nazwie Libia. Okres kolonizacji włoskiej zakończył się w 1943 roku, wskutek klęski Włoch w II wojnie światowej i zdobycia Libii przez wojska alianckie. Po zakończeniu wojny, od 1946 r., podzielona na trzy regiony administracyjne (Trypolitanię i Cyrenajkę zarządzaną przez Wielką Brytanię oraz Fazzan nadzorowany przez Francję), Libia pozostawała pod nadzorem ONZ. 24 grudnia 1951 r. decyzją ONZ Libia stała się krajem niepodległym, w którym władzę sprawował król Idris I. Rządy królewskie nie cieszyły się jednak wielkim poparciem i 1 września 1969 r. grupa młodych oficerów na czele z 27-letnim wówczas kapitanem Muammarem al-Kadafim dokonała przewrotu wojskowego.  W wyniku zamachu stanu, pułkownik Muammar al-Kadafi objął przywództwo kraju i rozpoczął wprowadzanie swojego systemu politycznego, który stanowił swoiste połączenie socjalizmu i islamu. Nowy ustrój Libii mający być alternatywą wobec kapitalizmu i komunizmu, tzw. „trzecią drogą”, został opisany przez Kadafiego w jego „Zielonej książce”. W latach 70-tych Kadafi korzystał z dochodów ropy naftowej do promowania swojej ideologii oraz wywrotowej i terrorystycznej działalności poza granicami kraju. Doprowadziło to do nałożenia na Libię sankcji ONZ, które zostały zniesione dopiero w 2003 r. Zamieszki, do jakich doszło w kilku krajach Bliskiego Wschodu i Afryki Północnej pod koniec 2010 r. określane mianem „arabskiej wiosny”, sprowokowały na początku 2011 r. wybuch antyrządowych protestów w kilku libijskich miastach, które wobec brutalnych rządowych represji objęły pozostałe części kraju i przerodziły się w wojnę domową. Na podstawie rezolucji nr 1973 Rady Bezpieczeństwa ONZ zezwalającej n podjęcie w Libii operacji wojskowej skierowanej przeciwko siłom rządowym, koalicja kilku państw (m. in. Francja Kanada, Włochy, USA, Wielka Brytania, Norwegia) rozpoczęła powietrzną i morską interwencję militarną, która doprowadziła do obalenia reżimu Kadafiego, powstania nowych przejściowych władz, a następnie nowego parlamentu (w połowie 2012 r.) oraz wyboru nowego premiera i utworzenia rządu.     

    Lokalizacja

    Państwo położone w Afryce Północnej, na wybrzeżu Morza Śródziemnego, nad zatoką Wielkiej Syrty, pomiędzy Egiptem oraz Tunezją i Algierią.

    Warunki naturalne:

     

    Powierzchnia ogółem:

    1.759.540 km2

    Powierzchnia lądowa

    1.759.540 km2

    Woda

    0 km2

    Powierzchnia – porównanie

    5.5 razy większa od powierzchni Polski

    Powierzchnia administracyjna

    1.759.540 km2 - 17 miejsce na świecie

    Granica lądowa – ogółem

    4.348 km

    Granica lądowa z poszczególnymi państwami

     

    Algieria

        982 km

    Czad

     1.055 km

    Egipt

     1.115 km

    Niger

        354 km

    Sudan

        383 km

    Tunezja

        459 km

    Linia brzegowa

      1770 km

    Klimat

    Suchy klimat zwrotnikowy, przechodzący na wybrzeżach w śródziemnomorski; skrajnie suchy i pustynny w głąbi kraju

    Ukształtowanie terenu

    Płaskie oraz równinno-faliste, występowanie płaskowyżów oraz zagłębień. Ponad 90% powierzchni kraju zajmują pustynie (Sahara, Pustynia Libijska)

    Skrajne wysokości

    - najniższy punkt

    - najwyższy punkt

     

    Depresja Sabkhat Ghuzayyil            -47 m p.p.m.

    Bikku Bitti w górach Tbesti          +2,267 m n.p.m.

    Zasoby naturalne

    Ropa naftowa

    Gaz ziemny

    Gips

    Grunty

    Grunty orne                         0.99%

    Uprawy stałe                       0.19%

    Inne                                      98.82%

    Zagrożenia naturalne

    Wiosną i jesienią gorący i suchy południowy wiatr „ghibli” (wiejący zazwyczaj od 1 do 4 dni) przynosi chmury pyłu; ponadto burze pyłowe i piaskowe. Możliwość wystąpienia trzęsienia ziemi.

    Problemy ekologiczne

    Pustynnienie; ograniczone naturalne zasoby słodkiej wody. Wielki projekt „Sztucznej Rzeki” – największego na świecie systemu wodociągowego -  umożliwia transportowanie do miast leżących w pasie wybrzeża wody pitnej z warstw wodonośnych spod Sahary. Pojawiają się problemy z utrzymaniem i konserwacją systemu

    Umowy międzynarodowe dotyczące środowiska, w których Libia jest stroną

    Różnorodność biologiczna

    Zmiany klimatyczne

    Protokół z Kioto

    Pustynnienie

    Zagrożone gatunki

    Zarządzanie odpadami niebezpiecznymi

    Morskie wysypiska

    Ochrona warstwy ozonowej

    Zanieczyszczenie powodowane przez statki

    Mokradła

    Podpisane, ale nieratyfikowane Prawo Morskie

    Geografia - uwaga

    Ponad 90% powierzchni kraju stanowią pustynie i półpustynie

    Grupy etniczne

    Arabowie 86%; Berberowie (m. in. Tuaregowie) 11%; pozostałe (Grecy, Maltańczycy, Włosi, Egipcjanie, Pakistańczycy, Turcy, Hindusi i Tunezyjczycy) 3%. Przy granicy z Nigrem i Czadem koczownicze plemiona murzyńskie Tubu

    Języki

    Arabski (urzędowy) oraz języki berberyjskie (tamazigh, Nafusi, Ghadamis, Suknah, Awijah, Tamasheq); w większych miastach rozpowszechniona znajomość angielskiego i włoskiego

    Religie

    Islam sunnicki 97%; inne 3%

    Ludność

    6.002.347 (wg szacunków z lipca 2013 r.)

    Pod względem ludności zajmuje

    108 miejsce na świecie

    Struktura wiekowa

    0-14 lat: 27% (M 837984, K 800423)

    14-24 lat: 18,6% (M 578780, K 535828)

    25-54 lat: 45.6% (M 1.432.265, K 1.302.187)

    55-64 lat: 4.6% (M 143862, K 134414)

    65 lat i więcej: 3.9% (M 120043, K 116561)

     

     

    Piramida Ludności

    Piramida ludności wg wieku uwzględnia wiek i stosunek płci wśród. Może dostarczać informacji o stabilności politycznej i społecznej, a także możliwościach rozwoju gospodarczego kraju.

     

    Mężczyźni                                                                                                                                                                 Kobiety

          Liczba ludności w tys.                                                                                                      Liczba ludności w tys.      

     

     

    Stolica Państwa

    Trypolis (Tarabulus)

    Strefa czasowa

    UTC +1

    Czas letni

    +1, rozpoczyna się w ostatni piątek marca, kończy się w ostatni piątek października

    Podział administracyjny

    22 okręgi (shabiyaty):

    Al-Butnan

    Al-Jabal al-Akhdar

    Al-Jabal al-Gharbi

    Al-Jafarah

    Al-Kufrah

    Al-Marj

    Al-Marqab

    Al-Wahat

    An-Nuqat al-Khams

    Az-Zawiyah

    Benghazi

    Ghat

    Misratah

    Nalut

    Sabha

    Sirt

    Tarabulus

    Wadi al-Hayat

    Wadi ash-Shati

    Niepodległość

    24 grudnia 1951 r.

    Dzień wyzwolenia

    23 października (2011 r.)

    Konstytucja

    Nowa konstytucja zostanie opracowana przez 60-osobowy Komitet Konstytucyjny wybrany w wyborach powszechnych

    Nazwa kraju

    Konwencjonalna forma długa: Państwo Libia

    Konwencjonalna krótka forma: Libia

    Ustrój polityczny

    Władze przejściowe. Od 8 sierpnia 2012 r. władzę w kraju sprawuje wybrane w wyborach powszechnych Zgromadzenie Narodowe (Generalny Kongres Narodowy). Jego przewodniczący  pełni funkcje głowy państwa. GKN powołał rząd tymczasowy

    System prawny

    W wyniku Rewolucji 17 Lutego system prawny uległ dezaktualizacji – stosowany jest uznaniowo

    Członkowstwo w Międzynarodowej Organizacji Prawa

    Libia nie złożyła deklaracji jurysdykcji do MTS (Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości); nie jest członkiem ICCT (Międzynarodowego Centrum Zwalczania Terroryzmu)

    Prawo wyborcze

    Powszechne, od 18 lat

    Władza ustawodawcza

    Generalny Kongres Narodowy wybrany w wyborach powszechnych 7 lipca 2012 r. Władzę sprawuje od 8 sierpnia 2012 r.

    Władza wykonawcza

    Tymczasowy rząd zatwierdzony przez Generalny Kongres Narodowy 31 października 2012 r.

    Głowa Państwa

     

    Pierwszy wiceprzewodniczący GKN

    Drugi wiceprzewodniczący GKN

    Przewodniczący Generalnego Kongresu Narodowego – Nuri Abu SAHMAYN

    Jumaa Ahmad ATIGA

    Saleh Muhammad Saleh al-MAKHZOUM

     

    Skład Rady Ministrów

    Szef Rządu, Premier

     

    Wicepremier ds. rozwoju

    Wicepremier ds. technicznych

    Ali ZEIDAN (od 14 października 2012 r.) -desygnowany przez Generalny Kongres Narodowy

    Al-Sadiq Abd al-Karim Abd al-Rahman KARIM

    Abd al-Salam Muhammad al-Mahdi al-QADI

    Minister Rolnictwa

    Saleh Hamid al-MAHJOUB

    Minister Komunikacji i Informacji

    Osama Abd al-Raouf SAYALA

    Minister Kultury

    Al-Habib Muhammad al-AMIN

    Minister Obrony

    Abd Allah Abd al-Rahman al-THANI

    Minister Gospodarki

    Mustafa Muhammad al-Sadiq ABU-FUNAS

    Minister Wychowania i Edukacji

    Ali Muftah OBAID

    Minister ds. Energii Elektrycznej

    Ali Muhammad MAHAYRIQ

    Minister Finansów

    Al-Kilani Abd al-Karim al-JAZI

    Minister Sp. Zag. i Współpracy Międzynarodowej

    Muhammad Emhammed ABDULAZIZ

    Minister Zdrowia

    Nur al-Din Abd al-Hamid DAGHMAN

    Minister Szkolnictwa Wyższego i Badań Naukowych

    Muhammad Hasan ABUBAKR

    Minister Budownictwa Mieszkaniowego i Obiektów Użyteczności Publicznej

    Ali Huseyn al-SHARIF

    Minister Przemysłu

    Suleyman Ali al-Latif al-FITURI

    Minister Spraw Wewnętrznych

    Muhammad Khalifa Mukhtar al-SHEYKH

    Minister Sprawiedliwości

    Salah Bashir ‘Ibaj al-MARGHANI

    Minister Pracy i Wykształcenia Zawodowego

    Muhammad al-Fituri Ahmad SUWALIM

    Minister Administracji Lokalnej

    Abu Bakr al-Hadi Muhammad al-HADI

    Minister do Spraw Opieki nad Rodzinami Męczenników i Osób Zaginionych

    Ali Abubakr GADOUR

    Minister ds. Ropy Naftowej

    Abd al-Bari Ali al-Hadi al-ARUSI

    Minister Planowania

    Al-Mahdi al-Tahir al-Hadi GHANIYA

    Minister ds. Fundacji Religijnych i Spraw Islamu

    Ali Muhammad al-Bashir HAMMOUDA

    Minister Spraw Socjalnych

    Kamilah Khamis Abdallah al-MUZAYNI

    Minister Turystyki

    Akram Abd al-Salam BASH IMAM

    Minister Transportu

    Abd al-Qadir Muhammad AHMAD

    Minister ds. Zasobów Wodnych

    Al-Hadi Suleyman HANSHIR

    Minister ds. Młodzieży i Sportu

    Abd al-Salam Abdallah GHUWAYLA

     

     

    Gubernator Banku Centralnego Libii

    Muhammad al-Zurouq RAJAB

    Stały Przedstawiciel przy ONZ

    Ibrahim DABBASHI

    Ambasador w Polsce

    Abdurahman Ahmad Muhammad Abouon - Chargé d’Affaires a.i.

    Wybory

    Pierwsze wybory do Generalnego Kongresu Narodowego odbyły się 7 lipca 2012r.

    Wyniki wyborów: % głosów dla posz. partii:

    NFA (Sojusz Sił Narodowych)

    JCP (Partia Sprawiedliwości i Budowy)

    Pozostałe partie

    Kandydaci niezależni

    Procent

    Miejsc w Parlamencie

    48.7%

    39

    21.3%

    17

    30.0%

    24

     

    120

     

    Władza Sądownicza

    Wybór sędziego i kadencja

    Podległość sądów

     UWAGA: rząd w okresie przejściowym

    Partie Polityczne i ich liderzy

     

    UWAGA: lista zawiera większe partie polityczne

    Al-Watan Party -  Partia Ojczyzna

     

    Ali al-SALLABI

    JCP (Justice & Construction Party)

    Partia Sprawiedliwości i Budowy

     

    Muhammad SAWAN

    NF (National Front) Front Narodowy

     

    Wcześniej - Narodowy Front Ocalenia Libii założony w 1981r. przez członków opozycji żyjących w diasporze

    NFA (National Forces Alliance)

    Sojusz Sił Narodowych

     

    Mahmoud JIBRIL (Partia zrzesza wiele organizacji politycznych, pozarządowych (NGOs) i działaczy niezależnych.

    (Union for Homeland) Unia na rzecz Ojczyzny

    Abd al-Rahman al-SUWAYHLI

    Członkowstwo w organizacjach międzynarodowych

    ABEDA, AfDB, AFESD, AMF, AMU, AU, BDEAC, CAEU, COMESA, FAO, G-77, IAEA, IBRD, ICAO, ICC (NGOs), ICRM, IDA, IDB, IFAD, IFC, IFRCS, MOP, MFW , IMO, IMSO, Interpol, IOC, IOM, IPU, ISO, ITSO, ITU, LAS, MIGA, NAM, OAPEC, OIC, OPCW, OPEC, PCA, UN, UNCTAD, UNESCO, UNIDO, UNWTO, UPU, WCO, WFTU (NGOs), WHO, WIPO, WMO, WTO (obserwator)

     

    Gospodarka – przekrój

    Libijska gospodarka opiera się głównie o narodowy sektor energetyczny, który generuje około 95% dochodów z eksportu, 80% PKB i 99% dochodów budżetowych. Znaczący dochód wytwarzany przez sektor energetyczny przypada na stosunkowo niewielką liczbę ludności, co daje Libii jeden z najwyższych w Afryce wskaźników PKB w przeliczeniu na jednego mieszkańca. Władze w Trypolisie nie wykorzystywały jednak tych znaczących środków finansowych na rozwój krajowej infrastruktury i gospodarki, uniemożliwiając rozwój swoich obywateli.

    W ciągu ostatnich pięciu lat rządów Kadafiego Libia poczyniła pewne postępy w zakresie reform gospodarczych, wpisujących się w szerszą kampanię prowadzoną na rzecz reintegracji kraju na arenie międzynarodowej.

    Po zniesieniu we wrześniu 2003 r. sankcji ONZ i po złożeniu przez ówczesne władze deklaracji wstrzymania programu budowy broni masowego rażenia, wiosną 2004 r. USA jednostronnie rozpoczęły proces znoszenia sankcji - wszystkie sankcje zostały zniesione w czerwcu 2006 r.

    Dzięki zniesieniu sankcji, wspomniane reformy gospodarcze nabrały większego rozmachu, co pomogło Libii przyciągnąć bezpośrednie inwestycje zagraniczne, zwłaszcza w sektorach energetycznym i bankowym.

    Ogłoszenie rund licencyjnych na wydobycie libijskiej ropy i gazu w okresie po obaleniu reżimu M. Kadafiego wywołało wprawdzie duże zainteresowanie międzynarodowych firm, ale nowe rundy nie przyniosą najprawdopodobniej oczekiwanego sukcesu, dopóki Libia nie będzie miała stabilnego rządu  i nie będzie mogła zaoferować lepszych warunków finansowych realizacji kontraktów, jak też większego bezpieczeństwa.

    Przed Libią jest długa droga do liberalizacji jej socjalistycznej gospodarki, ale rewolucja uwolniła ograniczaną wcześniej przedsiębiorczość i zwiększyła możliwości ewolucji w kierunku gospodarki rynkowej. O ile priorytetem wydatków kapitałowych Trypolisu staną się projekty rozwojowe, co będzie możliwe z chwilą kiedy ustabilizuje się sytuacja polityczna i bezpieczeństwa, takie sektory jak usługi i budowlany, które w ostatnich pięciu latach nabrały większego rozmachu, mogą zwiększyć swój udział w krajowym PKB. Warunki klimatyczne i uboga gleba poważnie ograniczają rozwój produkcji rolnej. Libia importuje 80% żywności. Podstawowym źródłem wody wykorzystywanej do celów rolniczych jest Wielka Sztuczna Rzeka.

     

     

     

     

     

    GOSPODARKA

     

    PKB (wg parytetu siły nabywczej)

     

     

    Miejsce w światowym rankingu

    78.63 miliardów USD  w 2012 r.

    38.45 miliardów USD w 2011 r.

    101.4 miliardów USD w 2010 r.

    83

    PKB (oficjalny kurs wymiany)

    81.92 miliardów USD w 2012 r.

    PKB (tempo wzrostu)

     

     

    Miejsce w światowym rankingu

    104.5% w 2012r.

     -62% w 2011 r.

         5% w 2010 r.

    1

    PKB (per capita)

     

     

    Miejsce w światowym rankingu

    12.066 USD w 2012 r.

    6.100 USD w 2011 r.

    15.900 USD w 2010 r.

    77

    PKB (Podział na sektory, 2012 r.)

    Rolnictwo 1.6%

    Przemysł 43.5%

    Usługi 54.9%

    Siła robocza

    Światowy ranking

    1.875 mln osób w 2012r.

    125 miejsce

    Sila robocza wg sektora

    Rolnictwo 17% (2004 r.)

    Przemysł 23%

    Usługi 59%

    Stopa bezrobocia

    Światowy ranking

    30% (2004 r.)

    180 miejsce

    Ludność poniżej granicy ubóstwa

    Uwaga:

    % brak danych

    Około 1/3 Libijczyków żyje na bądź poniżej progu ubóstwa.  

    Dochody gospodarstw domowych lub procentowy udział w konsumpcji

    Najniższe   10% - brak danych%

    Najwyższe 10% - brak danych%

    Inwestycje (środki trwałe brutto)\

    Światowy ranking

    4.7 % PKB (2012 r.)

    153 miejsce

    Budżet

    Dochody 57.58 mld USD

    Wydatki 35.07 mld USD (2012 r.)

    Podatki i inne przychody

    Światowy ranking

    70% PKB (2012 r.)

    3 miejsce

    Nadwyżka budżetowa (+) lub deficyt (-)

    Światowy ranking

    27% PKB (2012 r.)

    2 miejsce

    Dług publiczny

     

    Światowy ranking

    3.5% PKB (2012 r.)

    10.2% PKB (2011 r.)

    154 miejsce

    Stopa inflacji (ceny konsumpcyjne)

     

    Światowy ranking

    6.1% (2012 r.)

    15.9% (2011 r.)

    164 miejsce

    Bank Centralny - Stawka dyskontowa

     

    Światowy ranking

    9.5% (31 grudnia 2010 r.)

    3% (31 grudnia 2009 r.)

    106 miejsce

     

     

    Bank Handlowy-Główna stopa oprocentowania kredytu

    Światowy ranking

    6% (31 grudnia 2011 r.)

     

    141 miejsce

    Depozyty płatne na żądania (Narrow Money)

     

    Światowy ranking

    45.07 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    40.88 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    48 miejsce

    Depozyty płatne na żądanie (Broad Money)

     

    Światowy ranking

    42.39 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    44.76 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    71 miejsce

    Zasoby kredytu krajowego

     

    Światowy ranking

    47.11 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    38.71 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    66 miejsce

    Rynkowa wartość udziałów w obrocie publicznym

    brak danych

    Rolnictwo - produkty

    pszenica, jęczmień, oliwki, daktyle, cytrusy, warzywa, orzeski ziemne, soja, bydło

    Przemysł

     

    naftowy, petrochemiczny, aluminium, żelazo i stal, przetwórstwo żywności, włókienniczy, rzemiosło, cementownie

    Tempo wzrostu produkcji przemysłowej

    Światowy ranking

    117% (2012 r.)

    1 miejsce

    Saldo rachunku obrotów bieżących

     

    Światowy ranking

    Eksport

     

    Światowy ranking

    33,32 mld USD (2012 r.)

    4.002 mld USD (2011 r.)

    14 miejsce

    52.12 mld USD (2012 r.)

    15.03 mld USD (2011 r.)

    58 miejsce

    Export - towary

    ropa naftowa, pochodne produkty ropy naftowej, gaz, produkty chemiczne

    Export; kraje partnerskie (2012 r.)

    Włochy 23%

    Niemcy 12.5%

    Chiny 11.3%

    Francja 9.7%

    Hiszpania 7.6%

    Wielka Brytania 4.7%

    USA 4.5%

    Import

     

    Światowy ranking

    18.1 mld USD (2012 r.)

    11.17 mld USD (2011 r.)

    79 miejsce

    Import -towary

    maszyny i urządzenia, półprodukty, żywność, sprzęt transportowy, produkty konsumenckie

    Import; kraje partnerskie (2012r.)

    Chiny 13.7%

    Turcja 12.3%

    Włochy 8.7%

    Tunezja 7.3%

    Korea Południowa 6.2%

    Grecja 5.4%

    Niemcy 4.9%

    Rezerwy walut i złota

     

    Światowy ranking

    117.2 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    105 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    22 miejsce

    Dług – zagraniczny

     

    Światowy ranking

    5.278 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    4.882 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    119 miejsce

    Wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych w kraju

    Światowy ranking

    16.72 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    16.43 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    76 miejsce

    Wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych za granicą

    Światowy ranking

    17.17 mld USD (31 grudnia 2012 r.)

    16.89 mld USD (31 grudnia 2011 r.)

    48 miejsce

    Kurs walut-  Libijski Dinar LYD – US Dollar

    1 US Dollar - 1.2620 LYD (2012 r.)

    1 US Dollar - 1.2242 LYD (2011 r.)

    1 US Dollar - 1.2668 LYD (2010 r.)

    1 US Dollar - 1.2535 LYD (2009 r.)

    1 US Dollar - 1.2112 LYD (2008 r.)

    Rok fiskalny

    Rok kalendarzowy

    ENERGIA

     

    Energia elektryczna – produkcja

    Światowy ranking

    28.6 miliardów kWh (2009 r.)

    65 miejsce

    Energia elektryczna – zużycie

    Światowy ranking

    24.29 miliardów kWh (2009 r.)

    68 miejsce

    Energia elektryczna – eksport

    Światowy ranking

    124 milionów kWh (2009 r.)

    69 miejsce

    Energia elektryczna – import

    Światowy ranking

    73 milionów kWh (2009 r.)

    98 miejsce

    Energia elektryczna – moc

    Światowy ranking

    6.766 milionów kW (2009 r.)

    67 miejsce

    Energia elektryczna – z paliw kopalnianych

    Światowy ranking

    100% całkowitej mocy uzyskanej (2009 r.)

    22 miejsce

    Energia elektryczna – z paliw nuklearnych

    Światowy ranking

    0% całkowitej mocy uzyskanej (2009 r.)

    129 miejsce

    Energia elektryczna – z elektrowni wodnych

    Światowy ranking

    0% całkowitej mocy uzyskanej (2009 r.)

    180 miejsce

    Energia elektryczna – z innych źródeł odnawialnych

    Światowy ranking

    0% całkowitej mocy uzyskanej (2009 r.)

     

    151 miejsce

    Ropa naftowa

    Światowy ranking

    502.400 tys. b/d (2011 r.)

    31 miejsce

    Ropa naftowa - eksport

    Światowy ranking

    1.039 mln b/d (2009 r.)

    15 miejsce

    Ropa naftowa – import

    Światowy ranking

    0 b/d (2009 r.)

    88 miejsce

    Ropa naftowa – potwierdzone rezerwy

    Światowy ranking

    48.8 mld baryłek (1 stycznia 2013 r.)

    10 miejsce

    Ropa naftowa – produkty rafineryjne

    Światowy ranking

    309 tys. b/d (2008 r.)

    44 miejsce

    Ropa naftowa – produkty rafineryjne, zużycie

    Światowy ranking

    314 tys. b/d (2011 r.)

    44 miejsce

    Ropa naftowa – produkty rafineryjne, eksport

    Światowy ranking

    84 tys. b/d (2008 r.)

    45 miejsce

    Ropa naftowa – produkty rafineryjne, import

    Światowy ranking

    575.3 tys. b/d (2008 r.)

    201 miejsce

    Gaz ziemny – produkcja

    Światowy ranking

    16,81 miliardów m3 (2010 r.)

    36 miejsce

    Gaz ziemny – zużycie

    Światowy ranking

    6.844 miliardów m3(2010 r.)

    55 miejsce

    Gaz ziemny – eksport

    Światowy ranking

    9.97 miliardów m3 (2010 r.)

    22 miejsce

    Gaz ziemny – import

    Światowy ranking

    0 m3 (2010 r.)

    91 miejsce

    Gaz ziemny – potwierdzone rezerwy

    Światowy ranking

    1.495 tryliona m3 (2010 r.)

    91 miejsce

    Emisja dwutlenku węgla ze zużytej energii

    Światowy ranking

    60.6 mln ton metrycznych (2010 r.)

    56 miejsce

    KOMUNIKACJA

     

    Telefony – główne linie w użyciu

    Światowy ranking

    1 mln (2011 r.)

    78 miejsce

    Telefony – telefony komórkowe

    Światowy ranking

    10 mln (2011 r.)

    77 miejsce

    System telekomunikacyjny

     

     

     

     

     

     

     

     

    Międzynarodowy kod telefoniczny

    Systemy telefonii międzynarodowej

    Ogólna ocena:  system telekomunikacyjny jest własnością państwa, oferowane usługi są na niskim poziomie, ale przeprowadzane są nowe inwestycje w celu  modernizacji całego systemu. Państwo w dalszym ciągu zachowuje monopol nad usługami telefonii stacjonarnej.

    Usługi telefonii komórkowej zostały zapoczątkowane w 1996 r. i od tamtej pory szybko się rozwijają.

    00218

     Satelitarne stacje naziemne: 4 Intelsat, NA Arabsat, NA intersputnik; podmorski kabel do Francji i Włoch, mikrofalowy przekaźnik radiowy do Tunezji i Egiptu, propagacja troposferyczna do Grecji, Medarabtel (w 2010 r.)

    Media

    Państwowe i prywatne stacje telewizyjne.

    Lokalne stacje telewizyjne działające w niektórych prowincjach.

    Satelitarne pan-arabskie stacje telewizyjne. Stacje radiowe finansowane przez państwo (2012 r.)

    Internet, kod kraju

    .ly

    Liczba serwerów internetowych

    Światowy ranking

    17 926 (2012 r.)

    121 miejsce

    Liczba użytkowników Internetu

    Światowy ranking

    353 900 (2009 r.)

    124 miejsce

    TRANSPORT

     

    Lotniska

    Światowy ranking

    144 (2012 r.)

    39 miejsce

    Lotniska z utwardzonymi pasami startowymi

    Razem: 64 (2012 r.)

    >3047m: 23

    2438 do 3047m: 7

    1524 do 2437m: 26

     914 do 1523m: 7

    < 914m: 1

    Lotniska z nieutwardzonymi pasami startowymi

    Razem: 80 (2012 r.)

    >3047m: 4

    2438 do 3047m: 3

    1524 do 2437m: 13

     914 do 1523m: 40

    < 914m: 20

    Lądowisko dla helikopterów (Heliport)

    2 (2012 r.)

    Rurociągi

    Kondensatu 882 km; gazu 3743 km; ropy naftowej 7005 km

    Drogi

    Drogi utwardzone

    Drogi nieutwardzone

    Światowy ranking

    Łącznie 100 024 km

    57 214 km

    42 810 km

    41 miejsce

    Marynarka handlowa

    Wg typu

     

     

     

     

     

     

     

    Światowy ranking

    Razem 23 jednostki (2010 r.)

    Cargo  - 2

    Transport chemikaliów - 4

    Transport skroplonego gazu - 3

    Transport ropy naftowej - 13

    Rollon/Rolloff - 1

    Kapitał zagraniczny: (Kuwejt - 1, Norwegia - 1)

    Rejestracja w innych krajach: 6 (Hong Kong – 1, Malta - 5)

    41 miejsce

    Porty i terminale naftowe

    Az-Zawijah

    Marsa al-Burayqah (Marsa al-Brega)

    Ra’s Lanuf

    Trypolis

    Oddziały wojskowe

    Uwaga: okres przejściowy, rząd podejmuje próby zbudowania nowej armii narodowej złożonej z byłych powstańców i członków armii.

    Wiek poboru do służby wojskowej (2012 r.)

    Od 18 lat dla obowiązkowej i dobrowolnej służby

    Liczba osób zdolnych do służby wojskowej (2010r.)

    Mężczyźni w wieku 16-49 lat: 1 511 144

    Kobiety w wieku 16-49 lat: 1 458 934

    Liczba osób osiągających wiek umożliwiający odbycie służby wojskowej rocznie.

    Mężczyźni; 59 547

    Kobiety; 57 070

    Wydatki wojskowe

    Światowy ranking

    3.1% PKB (2012 r.)

    39 miejsce

    Zagadnienia Międzynarodowe

     

    Spory międzynarodowe

     

    Do niezażegnanych sporów zaliczyć należy m. in.  libijskie roszczenia do 32 tys. km2 obszaru leżącego przy południowo-wschodnich granicach z Algierią. Różne grupy rebeliantów czadyjskich z regionu Aozou przebywa na terenach południowej Libii.

    Uchodźcy i przesiedleńcy

    Liczba osób przesiedlonych w wyniku wojny domowej pomiędzy siłami pro- i anty-kadafiowskimi osiąga 74000. Liczba ta nie obejmuje przesiedlonych obywateli państw trzecich (2012 r.)

    Handel ludźmi

    Libia jest krajem przeznaczenia i tranzytu dla kobiet i mężczyzn z Afryki subsaharyjskiej i Azji, wykorzystywanych do następujących celów:

    • przymusowego zatrudnienia
    • prostytucji
    • zatrudniania w Libii w charakterze robotników i pracowników domowych lub tranzytu do krajów europejskich, gdzie emigranci mogą być wykorzystywani do przymusowego zatrudnienia przez prywatnych pracodawców.
    • rekrutacji emigrantów przez prywatnych pracodawców do przymusowej pracy w gospodarstwach rolnych i do prac budowlanych.

     

    Libijski rząd nie spełnia minimalnych standardów i nie dokłada starań w celu eliminacji problemu handlu ludźmi. Władze nie podjęły żadnych wysiłków mających na celu pościg i karanie sprawców przestępstw handlu ludźmi bądź zapewnienia ochrony ofiarom tych przestępstw. Nie są prowadzone żadne publiczne kampanie lub szkolenia dla urzędników.

     

    Wzrost gospodarczy i tworzenie miejsc pracy

    Gospodarka libijska jest zdominowana przez przemysł naftowy. Sektor publiczny zatrudnia 85% siły roboczej. Międzynarodowe wskaźniki świadczą o trudnym środowisku biznesowym i słabej infrastrukturze. Pod względem międzynarodowej konkurencyjności Libia jest na 113 miejscu z listy obejmującej 144 krajów, na której Egipt plasuje się na 43 pozycji, a kraje Zatoki Perskiej (GCC) zajmują średnio 22 miejsce. W Libii istnieje duży potencjał rozwoju turystyki i usług. Kraj ten może służyć jako regionalny węzeł tranzytowy w kierunkach północ-południe oraz wschód-zachód.  Obecne władze podjęły prace nad wyeliminowaniem luk prawnych i poprawieniem nieścisłości  legislacyjnych w działaniach biznesowych poprzez racjonalizację przepisów. Wydatki publiczne, w szczególności płace i subsydia, muszą  zostać ograniczone w celu utrzymania ogólnej stabilności makroekonomicznej. Reforma sektora finansowego ma zasadnicze znaczenie dla zapewnienia przedsiębiorcom i prywatnemu biznesowi swobodnego dostępu do źródeł finansowania. Dzięki temu powinien nasilić się rozwój i dywersyfikacja sektora prywatnego, co wzmocni regionalną integrację; ta zaś z kolei ułatwi przepływ technologii, wiedzy i przedsiębiorczości. Rząd zamierza uruchomić specjalne programy kredytowe adresowane do sektora prywatnego, ze szczególnym uwzględnieniem małych i średnich przedsiębiorstw. Władze pragną wzmocnić system AML-CFT (Anti-Money Laundering – Combating the Financing of Terrorism; Przeciwdziałanie praniu brudnych pieniędzy – walka z finansowaniem terroryzmu).

    Najważniejsze znaczenie dywersyfikacje ma stworzenie możliwości zatrudnienia w sektorze prywatnym oraz ograniczenie zależności of przemysłu naftowego. Na koniec 2010 r. stopa bezrobocia oficjalnie wynosiła 13.5%, przy czym bezrobocie wśród młodzieży szacowane było na 25 - 30%. Brak możliwości zatrudnienia bierze się z funkcjonowania gospodarki państwowej – kierowanej centralnie, niedopasowania umiejętności pracowników do wymagań sektora prywatnego oraz braku wydajności pracy, co doprowadziło w efekcie do ograniczenia popytu na zatrudnienie Libijczyków. Władze powinny wobec tego skupić się na reformach zarządzania, edukacji oraz szkolenia dla potrzeb sektora prywatnego. Z tego samego względu, inwestycje w tym sektorze są niezbędne do stworzenia zrównoważonego rynku zatrudnienia.

    Inwestycje w sektorze publicznym mogą stworzyć warunki sprzyjające dla sektora prywatnego pod warunkiem, że zostaną dobrze ukierunkowane oraz będą dobrze monitorowane, koncentrując się na jakości, a nie na ilości.

     

    Ostatnie  wydarzenia i wyzwania

    W ubiegłym roku, po odbiciu się od mocnego upadku w czasie rewolucji, libijska gospodarka osiągnęła niezwykłe tempo wzrostu. Bilans fiskalny zarejestrował duże nadwyżki, dzięki czemu wznowiono akumulację pokaźnych rezerw zewnętrznych. Bez względu na sytuację bezpieczeństwa zauważono znaczną poprawę w odbudowie infrastruktury i w prywatnym popycie. Oczekuje się, że oba te wskaźniki znacznie wzrosną w kolejnych latach.

    Podczas gdy libijskie perspektywy oparte na utrzymującym wysokim wzroście w najbliższym okresie są pozytywne, władze uznają, że kraj stoi w obliczu dużego wyzwania. Kluczowe priorytety władz to:

    • przebudowa instytucji państwowych
    • kompleksowe reformy fiskalne
    • wzmocnienie zarządzania krajowymi zasobami i bogactwami naturalnymi
    • zmniejszenie zależności rozwoju gospodarczego od produkcji ropy naftowej i gazu, poprzez rozwój sektora prywatnego

     

    Polityka Fiskalna

    Finanse publiczne w Libii są zależne głównie od przychodów generowanych przez przemysł naftowy i gazowniczy. Przywrócenie produkcji ropy naftowej i gazu do poziomu sprzed Rewolucji 17 Lutego spowodowało powstanie nadwyżki budżetowej o około 20% PKB, zarówno w 2012, jak i 2013 r., i to pomimo znacznego wzrostu wydatków bieżących. Wysokie i wciąż rosnące bezrobocie oraz brak bezpiecznego systemu socjalnego wymuszał wyższe wydatki publiczne, przeznaczane w szczególności na dotacje. Ponadto, fundusz płac w 2013 r. wzrósł w związku z wyższymi zarobkami w niektórych priorytetowych sektorach, takich jak sądownictwo, służby bezpieczeństwa oraz wskutek tworzenia nowych miejsc pracy w celu rozwiązania problemu niedopasowanej umiejętności zawodowej.

    Niemniej jednak władze chciałyby zahamować wzrost bieżących wydatków, aby przekierować  środki na edukację i budowę infrastruktury, które to obszary wspierają sektor prywatny. Władze libijskie są zdania, że rachunek dotacyjny zmniejszy się po wprowadzeniu reformy subsydiów i krajowego systemu identyfikacji osób, którego wdrożenie jest planowane m. in. w celu kontroli docelowych wydatków socjalnych. Płace w sektorze publicznym będzie można łatwiej opanować, gdy wygenerowane zostaną miejsca pracy w sektorze prywatnym. W celu zachowania stabilności budżetowej, władze libijskie są zainteresowane oznaczeniem średnioterminowych ram fiskalnych opartych na zasadach sprawiedliwości międzypokoleniowej w przydziale bogactw ropy naftowej. Władze oczekują od MFW porad w zakresie opracowywania możliwych do wprowadzenia reguł w odniesieniu do obecnych warunków oraz w zakresie reformy zarządzania finansami publicznymi. Ta strategia będzie obejmować:

    • zatrudnienie w sektorze publicznym
    • strukturę płac
    • reformę systemu dotacji
    • ustanowienie i ukierunkowanie systemu ubezpieczeń społecznych

    Dodatkowo strategia powinna wyznaczyć mapę drogową w celu ustanowienia bądź zwiększenia zdolności w zakresie:

    • opracowania budżetu
    • zarządzania środkami pieniężnymi
    • transparentności rachunków fiskalnych

    Kursy walut

    Akumulacja znacznych zagranicznych rezerw walutowych odegrała kluczową rolę w złagodzeniu skutków zawirowań politycznych w latach 2011 – 2012, dzięki czemu utrzymało się zaufanie do waluty krajowej. Przywrócenie eksportu ropy w 2012 r. pozwoliło osiągnąć 35% nadwyżkę PKB, co z kolei pozwoliło wznowić akumulację rezerw.

    Silna pozycja dinara libijskiego w stosunku do SDR stanowi silną kotwicę monetarną. Władze libijskie potwierdzają, że kurs dinara libijskiego, w oparciu o zmodyfikowaną metodologię CGER, jest nieco zawyżony. Jednak MFW jest zdania, iż należy ostrożnie traktować szacunki typu CGER, jako podstawę do określenia docelowych kursów walutowych. Istotną sprawą dla eksporterów jest utrzymanie się odpowiednio wysokiego kursu dinara libijskiego, jednak jego oszacowanie pozostaje niepewne w obecnej sytuacji gospodarczej i sytuacji bezpieczeństwa oraz w odniesieniu do przyszłych cen ropy i nowych odkryć. W związku z powyższym władze libijskie dostrzegają zasadność analizowania alternatywnych scenariuszy związanych z kolejnymi odkryciami ropy naftowej i kształtowania się cen, kiedy rozważają problemy związane ze sprawiedliwością międzypokoleniową oraz bieżącym wydobyciem ropy naftowej na odpowiednim poziomie.

     

    Rozwój i polityka finansowa

    Centralny Bank Libii podjął kroki w celu wdrożenia podwójnego systemu bankowego. System bankowy zgodny z szarijatem oraz konwencjonalny system bankowy. Poprzez swoje działania CBL chciałby nie zakłócać pośrednictwa bankowego ani podważać wkładu sektora finansowego w dywersyfikacji rozwoju gospodarczego. Centralny Bank Libii uchwalił szereg procedur zapobiegających prowadzeniu nielicencjonowanych usług finansowych (np. agencje wymiany i transferu) i dąży do przeprowadzenia szerszej reformy sektora finansowego, w celu umocnienia swoich rozporządzeń i systemu nadzoru. Jak dotąd kondycja banków była dobra, pomimo pewnego pogorszenia się jakości aktywów podczas konfliktu, ale znaczny poziom rezerw pomógł w złagodzeniu negatywnych skutków ograniczeń w płynności finansowej i wpływu sankcji.

     

    Reformy strukturalne sprzyjające integracji społecznej

    Obecne władze libijskie przywiązują dużą wagę do dywersyfikacji gospodarczej oraz tworzenia miejsc pracy przez sektor prywatny. W celu dostosowania wydatków odpowiadającego tym wyzwaniom, rząd zamierza uruchomić programy finansowe, które ułatwią dostęp małych i średnich przedsiębiorstw do kredytów. Prowadzone są prace nad zmianą ustawodawstwa, zmierzające do usunięcia luk prawnych. Uproszczenie regulacji prawnych ma na celu ułatwienie funkcjonowania środowisku biznesowemu.

     

     

     

     

    Libia : Wybrane Wskaźniki Ekonomiczne i Finansowe

    (Kwota = SDR 1.123.7 mln.

    Ludność: 6.36mln, szacunki z 2010r. 

    PKB na mieszkańca: USD 13.700, szacunki z 2010r.

    Stopa ubóstwa: brak danych

    Główny eksport: Ropa naftowa

    Roczna zmiana procentowa, chyba że wskazano inaczej

     

    2010

    2011

    2012

    2013

    2014

    Dochód narodowy i ceny

     

    szacunki

    szacunki

    prognoza

    Realny PKB

    5.0

    -62.1

    104.5

    20.2

    10.1

    nie-węglowodory

    6.1

    -52.5

    43.7

    24.5

    19.5

    Węglowodory

    4.0

    -72.0

    211.4

    16.7

    2.0

    Nominalny PKB w mld libijskich dinarów

    94.7

    42.5

    103.3

    120.3

    126.1

    Nominalny PKB w mld USD

    74.8

    34.7

    81.9

    94.6

    98.7

    Per capita PKB w tys. USD

    11.7

    5.5

    12.8

    14.5

    14.9

    Wskażnik cen towarów i usług, Inflacja

             

    Średni okres

    2.5

    15.9

    6.1

    2.0

    5.2

    Koniec okresu

    3.3

    26.6

    -3.7

    6.9

    3.8

    (w procentach PKB)

    Inwestycje i oszczędności

             

    Inwestycje brutto

    39.6

    20.0

    16.5

    20.9

    23.4

    Publiczne

    23.6

    7.6

    4.9

    9.9

    12.4

    Prywatne

    16.0

    12.4

    11.6

    11.0

    11.0

    Oszczędności krajowe brutto

    59.1

    29.2

    52.4

    47.2

    41.5

    Publiczne

    34.5

    -7.2

    26.2

    30.0

    26.5

    Prywatne

    24.6

    36.3

    26.2

    17.2

    15.0

    Saldo oszczędności inwestycji

    19.5

    9.1

    35.9

    26.3

    18.1

    (w procentach PKB)

    Finanse rządu centralnego

             

    w tym przychody

    64.9

    50.3

    72.3

    72.9

    70.4

    Węglowodory

    58.8

    47.8

    69.2

    69.5

    55.4

    Wydatki i wierzytelności, w tym

    56.1

    65.7

    51.5

    53.7

    57.4

    wydatki inwestycyjne

    25.6

    8.2

    5.3

    10.8

    13.5

    Bilans ogólny

    8.9

    -15.4

    20.8

    19.2

    13.0

    Bilans nie-węglowodory

    -50.0

    -63.2

    -48.4

    -50.3

    -53.4

    Bilans nie-węglowodory w procentach nie-węglowodory PKB

    -139.6

    130.6

    188.7

    187.2

    164.4

    (zmiany  procentowe w stosunku do rezerwy pieniężnej z początku roku)

    Pieniądze i kredyt

             

    Pieniądze i quasi-pieniądze

    3.6

    25.0

    11.5

    …..

    …..

    Kredyt netto dla rządu

    -26.6

    18.5

    -24.8

    …..

    …..

    Kredyt dla gospodarki

    4.1

    -2.6

    4.5

    …..

    …..

    (w mld. USD; chyba że wskazano inaczej)

    Bilans płatniczy

             

    Eksport, w tym

    46.8

    19.1

    62.2

    64.6

    62.5

    Węglowodory

    45.4

    18.7

    61.0

    63.1

    60.6

    Import

    24.6

    11.2

    25.7

    30.5

    34.2

    Saldo dochodów

    0.0

    0.1

    -0.1

    -0.8

    -1.1

    Bieżące transfery netto

    -1.8

    -0.4

    -1.0

    -1.3

    -1.4

    Saldo obrotów bieżących

    14.6

    3.2

    29.4

    24.9

    17.8

    (jako procent PKB)

    19.5

    9.1

    35.9

    26.3

    18.1

    Ogólny bilans

    4.5

    6.0

    16.9

    18.2

    12.8

    (jako procent PKB)

    6.1

    17.2

    20.7

    19.2

    13.0

    Rezerwy

             

    Razem aktywa zagraniczne (w tym inwestycje LIA, Libyan Investment Authority), w tym

    171.5

    176.9

    190.3

    208.7

    221.9

    Oficjalne rezerwy Gross

    101.8

    111.6

    124.5

    142.7

    155.5

    W miesiącach przyszłorocznych importu

    78.3

    41.6

    39.1

    40.0

    37.6

    Kurs wymiany

             

    Oficjalny kurs wymiany (LYD/USD, średnia okresowa)

    1.27

    1.22

    1.26

    1.27

    1.28

    Realny efektywny kurs walutowy (zmiana w procentach)

    -0.3

    6.4

    …..

    …..

    …..

    Wydobycie ropy naftowej (milionów baryłek dziennie - mln.b/d), w tym

    1.69

    0.48

    1.45

    1.70

    1.73

    Eksport

    1.35

    0.38

    1.28

    1.36

    1.38

    Ceny ropy naftowej (USD/BBL)

    79.0

    104.0

    105.0

    102.6

    97.6

     

    Drukuj Drukuj Podziel się treścią: